51'ers voor Algerije

Bijna vijf jaar na het buitendienststellen van de laatste 51'ers, vonden een tweetal 51'ers een nieuwe toekomst in een wel erg exotisch klinkend land: Algerije! De Franse firma Seco-Rail voert in Algerije spooronderhoudswerken uit en daarvoor zochten ze nog enkele krachtpatsers. De keuze viel hierbij dus op onze stoere Belgische krachtpatsers en na een grondige opknapbeurt in de werkplaats van Anwerpen-Noord konden de locomotieven per boot (!) ons kleine landje verlaten. Per boot? Jawel, want hoe ga je anders de Middellandse zee oversteken?

Buiten het pleziervaartje in het ruim van een zeeschip, zorgde een geslaagde nieuwe livrei op de loc's nog voor een extra dosis sensatie. Aangezien de loc's voor werktreinen zouden worden ingezet werd als hoofdkleur oranje, de basiskleur van alle Seco-Rail-loc's gebruikt. Gelukkig werden hierop gele banden aangebracht, volgens het schema van onze eigen Belgische geelgroene livrei.

De geluksvogels waren de 5101 en de 5146. De 5101 voegt daarmee weer een nieuw hoofdstuk toe aan haar reeds goedgevulde carrière. De kenners weten immers dat deze loc een tijd in het blauw door het leven ging als 5001. In die tijd had ze een sterkere motor (maar liefst 4000pk!) waardoor ze tot op heden de sterkste dieselloc ooit op onze Belgische sporen is geweest.

Dankzij de goodwill van een aantal spoorlieden kon net voor het vertrek van de locomotieven een parallel op poten worden gezet, waarbij de 5101 en de 5146 uitgewuifd werden door de museale 5166 en de 5164 die het minder vrolijke statuut van onderdelenleverancier heeft bereikt. Toen de week erna de loc's naar de kaai werden gebracht, bleek dat de 5166 er terug bij werd gehaald, als het ware om de loc's tot aan de boot te begeleiden zoals een familielid dat haar twee zussen uitgeleide zou doen als ze naar een verre bestemming vertrekken. De dagen hierna werden de locomotieven op een speciaal hiertoe gebouwde drager geplaatst, zodat ze uiteindelijk op de boot konden worden gehesen. Bij drie fasen van deze operatie kon uw webmaster zich vrijmaken om de nodige foto's te maken. Graag zou hij bij deze gelegenheid de betrokken mensen op Antwerpen-Noord alsook kaai 345 bedanken zodat met de nodige toelatingen op zak enkele unieke foto's gemaakt konden worden.

° 13/03/08
Kijk eens hoe fier onze 5101 pronkt voor de deuren van de werkplaats te Antwerpen-Noord, net na haar revisie. Er rijden werkloc's in ergere livreien rond... Opvallend detail: op beide loc's lopen op de toegangsdeuren van stuurpost 2 de gele lijnen niet door. Wellicht weet de machinist ter plekke zo dat hij via de deuren mét gele lijnen moet opstappen om de loc op te starten? De elektrische kast bevindt zich immers in stuurpost 1.
Wat later wordt aan de vorming van een kleine parade begonnen, als de 5146 en de 5101 samen naar de afgestelde 5164 rijden. Zouden de afgestelde kraan en 2504 rechts ook nog durven te hopen op een nieuwe toekomst? Hoewel zich boven de loc's letterlijk donkere wolken samenpakken, ziet het er toch alles behalve slecht uit. Immers: wat is er nu beter dan van een relatief rustige oude dag te mogen genieten in een land waar de zon bijna altijd schijnt?
Met vereende krachten halen de 5101 en de 5146 de 5164 op. Deze staat een eind van de werkplaats afgesteld en wordt in feite "bedankt voor bewezen diensten" na haar taak als onderdelenleverancier.
Tijdens de rangeringen komen de Seco-Rail-51'ers eventjes naast enkele I11'en staan die toevallig ook op 't Noord staan in het kader van een proefrit. Hoewel de I11'en in vele landen zijn toegelaten (getuige de balk onderaan het rijtuig) moeten ze qua afstand toch de duimen leggen voor de 51'ers die het wel erg ver gaan zoeken.
Een beeld uit het verleden? Het lijkt er alleszins op met 3 51'ers en een reeks 62'ers die in park staan. Wie weet volgt er voor een aantal 62'ers op een dag ook nog wel een nieuw leven in het buitenland?
Nadat de niet meer rijvaardige 5164 op de plek van de parade werd achtergelaten met de 5146, mag de 5101 naar het spoor met de museumlocomotieven rijden om daar de 5166 op te pikken. Hierbij ontstaat het toch wel erg unieke beeld van de 5101 die tegen de 5166 en de 201.010 staat. U bent benieuwd naar de kans dat deze foto nog eens gemaakt kan worden? Gok zelf eens :-)
Nog een laatste rangering en de parade staat klaar... Hoewel het natuurlijk historisch (wetenschappelijk zou Adhemar zeggen) totaal niet verantwoord is, is de combinatie van de 5166 tegen de 5101 al bij al eigenlijk best nog wel fotogeniek.
Een dwaas plan wordt werkelijkheid: dankzij de geapprecieerde medewerking van een aantal spoorlieden kan deze parade worden gevormd met drie grote levensfasen uit de carrière van de 51'ers: links de 5166 in de groene livrei 1970, in het midden de helaas al fel geplukte 5164 in de geelgroene schildering zoals de 51'ers het grootste deel van hun carrière hebben rondgereden en ten slotte helemaal rechts de 5146 in haar nieuwe jasje. Heerlijk toch...
Ondertussen wordt ook de 5101 erbij gehaald en staan er maar liefst 4 51'ers naast mekaar te pronken op Antwerpen-Noord anno 2008. Onvoorstelbaar! Langs deze kant zijn de lichtomstandigheden een pak moeilijker, maar ziet de 5164 er tenminste nog als een echte loc uit. Het leven bestaat uit compromissen...
Van opzij ziet het er ook leuk uit allemaal. Strepen blijven in de mode, zoveel is wel duidelijk als je deze drie livreien met elkaar vergelijkt. Vervelend detail aan de stickers op de Seco-Rail-51'ers is wel dat ze de neiging hebben om onscherp over te komen op foto. Dit was ook al zo met de stickers die sinds enige jaren op de blauwe 55'ers gebruikt worden. Heeft iemand hier een verklaring voor?
Tijd om de hoofdrolspelers van vandaag eventjes af te zonderen van hun zusjes. Hopelijk mogen ze nog vele jaren dienst doen in Algerije en vele zusjes krijgen die hen volgen (vele kindertjes wordt ietwat lastiger...).
° 17/03/08
Tijdens hun laatste weekend in België worden de wielen van de 5101 en de 5146 nog even afgedraaid op de wielendraaibank op Antwerpen-Schijnpoort. Hierna worden de loc's met de 5166 overgebracht naar kaai 345, van waar ze op de boot zullen worden gelaten. Normaal was het de 5166 die de locomotieven op sleep zou nemen, maar als waardig afscheid van hun vaderland mag een van de Seco-Rail-locomotieven zelf de tractie leveren. Zo zien we dan ook de 5101 met de 5146 en de 5166 op sleep tijdens deze rit van Antwerpen-Schijnpoort naar kaai 345, ter hoogte van bundel Alaska.
In de haven is snelheid op het spoor een erg relatief begrip en dus is het geen enkel probleem de trein in te halen. We zien deze kleurrijke samenstelling nogmaals aan de Noordkasteelbrug, tijdens de laatste honderden meters voor de bundel Alaska.
Na aankomst aan de bundel Alaska worden de 5101 en de 5146 voorgoed van de 5166 gescheiden. Alsof het doodnormaal is rangeren de 2 zusjes hier in deze leuke bundel terwijl de 5166 op de achtergrond de beide dames uitwuift.
Na het afscheid rijdt de 5166 los terug naar Antwerpen-Noord. Even lijkt het op deze foto alsof ze het spoor bijster is, maar een meer nauwkeurige blik leert ons dat het spoor hier een vierbaansweg kruist. Toch maar een bizar zicht...
Ok, nog een foto in hetzelfde thema... We zien de 5166 hier bij het verlaten van de Oosterweelbrug. Deze bruggen zijn per slot van rekening erg leuke fotomotieven en toch wel erg typerend voor de spoorweghaven die Antwerpen is.
° 20/03/08
Vandaag is het zo ver... De 5101 en de 5146 worden op de "Fanfare Beluga" beladen. Met dit schip zullen ze naar hun nieuwe thuisland vervoerd worden. Op het moment dat uw webmaster aankomt op de kaai (op een vrij moment tussen zijn werk door) is de 5146 al in het ruim van het schip geplaatst. De 5101 staat nog net op de kade, op een drager, waarmee ze zo dadelijk op de boot gehesen zal worden.
Vanop een stapel metalen balken valt op hoe klein de 5101 is t.o.v. de "Fanfare Beluga". Ja, ze is helemaal klaar voor haar grote reis naar het verre Algerije. Op de kade staan delegaties van Secorail (speciaal afgezakt uit Zuid-Frankrijk), van de NMBS en een aantal havenwerkers af te wachten op het spektakel dat zo dadelijk gaat beginnen.
Een kwartiertje later is het zo ver, als de twee grote kranen op het schip de 5101 de lucht in tillen alsof het niets is. We zien de loc hier net boven het dek uitsteken, op de juiste hoogte om zo dadelijk boven het ruim getild te worden.
Het is een wel erg apart zicht om de 5101 zo hoog boven haar vertrouwde sporen te zien hangen. Ja, uw webmaster had nooit gedacht dit nog ooit te mogen meemaken. Wat een machtig zicht...
Beetje bij beetje wordt de 5101 richting het ruim getild. Nog eventjes kijkt ze uit over de Antwerpse haven, mijmerend over haar laatste jaren actieve dienst in België toen ze hier op geregelde basis uitstapjes maakte naar de verschillende havensecties.
Hoog en droog hangt onze 5101 tussen de twee kranen van de "Fanfare Beluga". Ook op deze foto vallen weer de enorme afmetingen van het zeeschip tegenover de "kleine" 5101 op.
De nodige kraanmanoeuvres verder, vindt de 5101 haar plaatsje naast de 5146 in het ruim. Een ongelooflijk woord van dank moet hierbij toch naar het personeel van het zeeschip, dat er hoegenaamd geen probleem van maakte dat enkele fotografen dit huzarenstukje kwamen fotograferen.
We zijn er echter nog niet... Uiteraard moet het schip nog meer goederen vervoeren tijdens de lange vaart en dus moeten de twee loc's exact naast mekaar geplaatst worden. Hoewel je het haast zou vergeten, gaat het hier nog steeds om 117 ton per locomotief. Het exact naast mekaar positioneren van de loc's neemt dus toch best nog wel wat tijd in beslag, tijd die door uw webmaster met plezier benut wordt om nog enkele extra foto's te maken.
In het ruim van het schip worden de locomotieven behoedzaam aan de ketting gelegd. 51'ers staan nu eenmaal niet graag stil en dus moeten de matrozen de nodige voorzorgen nemen voor een rustige vaart. In de tussentijd kan uw webmaster het niet laten de frontseinen voor een laatste maal te ontsteken, hetgeen toch een apart beeldje oplevert.
Er zijn werkelijk véél kettingen nodig om een 51'er te temmen :-) Sja, misschien maar beter zo, want stel je voor dat bij een rommelige zee de locomotieven toch in beweging zouden raken... Er liggen helaas al locomotieven genoeg op de bodem van de zee...
Als afsluiter van deze reportage wordt nog even deze foto getoond van de "Fanfare Beluga" die in haar buik een toch wel erg speciale lading heeft. Rara aan welke zijde van het schip zijn de 51'ers beladen? Hehe, uw webmaster maakt zich geen illusies: dat het schip naar die zijde overhelt, heeft vooral te maken met de hoeveelheid water die onderaan in het schip in opvangtanks is gepompt om tijdens het laden van de 51'ers het schip stabiel te houden. Ondertussen droomt uw webmaster al van een uitstap naar Algerije om de loc's daar aan het werk te zien. Wie weet, op een dag...
Index